عضو هیات علمی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه گیلان ـ گروه معارف اسلامی
چکیده: (17 مشاهده)
یکی از مسائل بسیار مهم و مضطرب در حوزه هستیشناسی و انسانشناسی، مسأله کمال نهایی انسان است و عامل اصلی اضطراب در آن، حیرانی در حوزه معرفتشناسی است. این در حالی است که اندیشمندان مسلمان با الهام از منبع وحی، هیچ تردیدی ندارند که کمال نهایی انسان، همان قرب الهی است که متأسفانه فهم از آن، دچار عرفینگری شده است. هدف این نوشتار افق گشایی معرفتی در خصوص مبانی هستیشناختی و نیز معرفتشناختی آن در حکمت اسلامی است. یافتههای این نوشتار حکایت از این مطلب دارد که قرب الهی، از مقوله «شهود أسرار عالم غیب» و امری «تشکیکی» است که «در نهایت، به شهود المفصل مجملا یا همان شهود کثرت در وحدت و إضافه إشراقیه موجود در نظام هستی» ختم میشود. «عامل رتبهبندی انسانها» نیز به همان تشکیکی بودن قرب الهی باز میگردد. شروع قرب، از شهود أسرار عالم ملکوت و پایان بی پایان آن، شهود فنای کثرات طولی و عرضی، در ذات الهی است. همچنین قرب الهی، سلوک اختیاری مربوط به حیات دنیوی است و نه حیات اخروی و آنچه در آخرت با آن مواجه میشویم، تنها باطن دامنه توسعه یافتگی شهودی در حیات دنیوی است.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
عرفان دریافت: 1403/1/10 | پذیرش: 1403/3/20