پائیز و زمستان 1404
برگشت به فهرست مقالات |
برگشت به فهرست نسخه ها
پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
چکیده: (17 مشاهده)
جستجوی از «مسیر تحول معنوی» یکی از دغدغههایی است که بسیاری از عارفان کوشیدهاند تا برای آن پاسخی بیابند. عارفان مسلمان غالباً کوشیدهاند تا این مسیر را متکی بر منابع دینی کرده و بدان استحکام و مقبولیت بیشتری ببخشند. خواجه عبدالله انصاری فقیه و سخنور حنبلی در کتاب ادبیانه و سرشار از سجع منازل السائرین طرحی برای مسیر تحول معنوی ارائه کرده که از ساختاری کاملاً ریاضی برخوردار است. این کتاب برخلاف کتاب صد میدان، حاصل ایام پیری و پختگی اوست ولی همانند آن کتاب طرحی در صد منزل را تدارک دیده است. در تحلیل و نقد نظر خواجه باید چند مسئله را روشن کرد. نخست، اینکه آیا خواجه این طرح را به عنوان صد گام پیدرپی در سلوک دانسته یا چنین باوری را دیگران به او نسبت دادهاند. دوم، آیا دیگر محققان عرصه عرفان چنین برداشتی از چنین نوشتهای دارند. سوم، آیا مجموعه شواهد و قرائن بیرونی و درونی بر صحت و انسجام این طرح دلالت دارد. در نهایت باید طرح را از جهت تطابق با آموزههای دینی نیز نظاره کرد و از عیار تطابق با آموزههای قطعی کتاب و سنت برای ارزیابی آن بهره جست. دستآورد نهایی این تحقیق ارزیابی طرحی مشهور و مورد توجه در سلوک معنوی است که قرنها است مورد بحث در حوزه عرفان مسلمانان است.
واژههای کلیدی: مسیر تعالی، منازل السائرین، خواجه عبد الله انصاری، عصر پختگی،
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
