Journal of Islamic Mysticism

fa بررسی ارتباط چند اصطلاح کلامی در دو اثر منثور عرفانی: قوت‌القلوب و شرح‌التعرف Studying the relationship between several theological terms in two mystical prose works: Qūt Al-Qolūb and šarh Al-Ta'arrof تصوف و عرفان تصوف و عرفان پژوهشي Research یکی از مسایل مهم کلامی، ارادهالله است که به نوبۀ خود، با مواردی چون امر، محبت، قضا، خلق و علم الاهی مربوط است. <a name="_Hlk212280047">در این مقاله، موضوع مورد بحث را با روش توصیفی </a>– تحلیلی در قوت‌القوب ابوطالب مکی و شرح التعرف مستملی بخاری بررسی کرده‌ایم و با توجه به اینکه هدف والای تصوف، بر فنای ارادۀ انسان در ارادۀ حق متمرکز است، انتظار می‌رود که صوفیه تمامی امور موجَدۀ این عالم را زاییدۀ ارادۀ حق، تعالی شأنه، بدانند و در عین حال از اعتقاد به جبر نیز که مستلزم تکاسل در انجام وظایف عبودیت است، کناره‌گیری کنند. هر دو نویسنده، اعتقاداتی سازوار با اهل سنت و جماعت و به ویژه اشاعره دارند. همگی آنها ارادۀ الاهی را مساوق با تحقق فعل و عدم آن را مساوی با عدم تحقق فعل می‌دانند. به زعم آنان، ارادۀ خداوند بر انجام گناهان یا ترک واجبات تعلق می‌گیرد و این اراده مطابق با علم سابق اوست؛ اما امر، نهی، رضا و محبت الاهی، لزوما با اراده و علم سابق او همسو نیست. هیچ‌کدام از این دو نویسنده، محبت و رضا را از متعلَقات اراده نمی‌دانند و در این باب با ابوالحسن اشعری موافقتی ندارند. به زعم آنان، ارادۀ خداوند بر فعلی که خلاف امر او باشد، مستلزم جبر نخواهد بود؛ زیرا معیار طاعت و معصیت، موافقت یا مخالفت امر است، نه اراده. دیگر اینکه خداوند مطابق با علم سابقش اراده بر وقوع فعلی می‌کند و بر همین اساس، از ابتدا به احوال مکلَّف و فرمانبرداری یا تخلف و سرپیچی او آگاه است.   One of the important theological issues is the will of Allah, which in turn is related to matters such as command, love, predestination, creation, and divine knowledge. In this article, we have examined the subject under discussion using a descriptive-analytical method in Abou Talib Makki's Qout Al-Quloub and Mustamli Bukhari's Sharh Al-Ta'arrof Given that the lofty goal of Sufism is focused on the annihilation of human will in the will of Allah, it is expected that Sufis consider all the created things of this world to be the product of Allah's will, the exaltation of His dignity, and at the same time, they withdraw from the belief in predestination, which requires hesitation in performing the duties of servitude. Both authors have beliefs consistent with the Sunnis, especially the Ash'arites. They all consider the divine will to be equivalent to the fulfillment of an action and its absence to be equivalent to the non-fulfillment of an action. According to them, the will of Allah is related to the commission of sins or the abandonment of obligations, and this will is in accordance with his prior knowledge; but the command, prohibition, pleasure, and love of Allah are not necessarily in line with his prior will and knowledge. Neither of these two authors consider love and pleasure to be related to will, and they do not agree with Abou Al-Hasan Ash'ari on this point. According to them, Allah's will for an action that is contrary to his command does not require compulsion, because the criterion for obedience and disobedience is agreement or opposition to the command, not will. Furthermore, Allah wills the occurrence of an action in accordance with his prior knowledge, and on this basis, He is aware from the beginning of the conditions of the person in charge and his obedience or disobedience and disobedience.   اراده الله، امر، خلق، علم کلام، محبت Command, Creation, Love, Theology, Will of Allah 0 0 http://erfanmag.ir/browse.php?a_code=A-10-1818-1&slc_lang=fa&sid=1 Hossein Mostafavi حسین مصطفوی s.hoseinmostafavi1979@gmail.com 10031947532846005399 0009-0007-0257-6635 No None ندارد Ahmad Khatami احمد خاتمی khatami685@gmail.com 10031947532846005400 0009-0008-6059-4193 No Faculty of Shahid Beheshti University of Tehran هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی تهران Maryam Abolghasemi مریم ابوالقاسمی abolghasemi2014@gmail.com 10031947532846005401 0009-0007-0296-4208 Yes Faculty of Shahid Beheshti University of Tehran هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی تهران