fa بررسی تطبیقی آرای ابن‌عربی و عزّ الدین کاشانی در باب «محبّت» عرفان عرفان پژوهشي Research <span dir="RTL" lang="AR-SA" style="font-size:11.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:">«محبّت» در نزد اکثر متصوفه از احوال عرفانی است، امّا ابن‌عربی آن را در زمره مقامات می‌داند. در این پژوهش برآنیم تا به روش توصیفی-تحلیلی، با روش گردآوری مستندات کتابخانه‌ای به این سؤالات مهم پاسخ دهیم که محبّت در دیدگاه ابن‌عربی و عزّالدین کاشانی چگونه است؟ نوآوری هر یک از  این دو اندیشه‌ورز صوفیّه در باب محبّت چیست؟ براساس یافته‌های تحقیق، ابن عربی و کاشانی غیرت را از لوازم محبّت می‌دانند که مهم‌ترین خصوصیت آن مطالبه استتار و حجاب از اغیار است. آن‌ها در تلقی محبّت دو سویۀ انسان و خداوند برآنند که وقوف به محبّت الهی در گرو نظرِ ربوبیت و بسته به ظرفیت وجودی محبّان است. هر دو اندیشمند به اتّحاد عرفانی با فنای محب در محبوب توجّه ویژه دارند؛ ولی کاشانی معتقد  است که برای نیل به این مرحله محب باید تمامی تعلقات را از خود زائل کند. ابن عربی با ردّ این نظر توجّه به محبّت غیر از محبوب حقیقی را محبّت در اشکال گوناگون صفات حق می‌داند که در سلوک عرفانی امری بایسته است؛ اگر محب با تمام ذات انسانی خود در برابر مرتبه الوهیّت قرار بگیرد، اتحاد محقق می‌شود. توجّه به مقوله «شوق و اشتیاق» و ارتباط مستقیم آن با محبّت و نوع تلقی هر دو اندیشمند از آن نیز دارای وجوه اشتراک و افتراق و نوآوری است.</span></span> <span style="font-size:9.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">Most Sufis consider "love" (maḥabbat) as a mystical state, but Ibn Arabi categorizes it among spiritual stations. This descriptive-analytical research, based on library documentation, aims to answer important questions regarding the concept of love in Ibn Arabi and Izz al-Din Kashani's perspectives, and to explore the innovations each of these Sufi thinkers brought to the concept of love. According to the research findings, both Ibn Arabi and Kashani consider "jealousy" (ghayrat) an essential component of love, its most important characteristic being the requirement for concealment and veiling from others. In their conception of the two-way love between humans and God, they believe that understanding divine love depends on the perspective of Lordship and is contingent upon the existential capacity of the lovers. Both thinkers pay special attention to mystical union through the annihilation of the lover in the beloved; however, Kashani believes that to reach this stage, the lover must remove all attachments. Ibn Arabi rejects this view, considering attention to anything other than the true beloved as love in various forms of divine attributes, which is necessary in mystical wayfaring; if the lover confronts the level of divinity with their complete human essence, union is achieved. The concept of "yearning and longing" and its direct relationship with love, as well as how each thinker interprets it, also contains points of commonality, distinction, and innovation.</span></span> محبّت, احوال, مقامات, عشق, ابن‌عربی, عزّالدین کاشانی. Love, States, Stations, Passion, Ibn Arabi, Izz al-Din Kashani. 241 256 http://erfanmag.ir/browse.php?a_code=A-10-1602-1&slc_lang=fa&sid=1 Mehrdad Mohammadi مهرداد محمدی mehrdadmohammadizanjan@gmail.com 10031947532846005291 0009000081121493 No Islamic Azad University of Zanjan دانشگاه آزاد اسلامی واحد زنجان Heidar Hasanlou حیدر حسن‌لو heydar.hasanloo@iauz.ac.ir 10031947532846005292 0000000318812229 Yes Islamic Azad University of Zanjan دانشگاه آزاد اسلامی واحد زنجان Hossein Arian حسین آریان nastuh@yahoo.com 10031947532846005293 10031947532846005293 No Islamic Azad University of Zanjan دانشگاه آزاد اسلامی واحد زنجان