Journal of Islamic Mysticism

fa شیوه‌های اقناعی و راهبرد‌های بیانی ابن‌عربی در نظریه «پایان دوزخ» Persuasive Methods and Rhetorical Strategies of Ibn Arabi in the Theory of "The End of Hell" عرفان عرفان پژوهشي Research محی‌‌الدین ‌‌ابن‌‌عربی در تقریر نظریه بحث ‌برانگیز «انقطاع عذاب» و تلاش برای هنجارمندسازی و سازگارنمایی آن با گزاره‌‌های دینی، صرف‌ نظر از سویه‌‌های الهیاتی نظریه خود، در راستای اقناع مخاطبانش از راهبرد‌های بیانی مؤثری بهره برده است. شناخت و بررسی این شیوه‌‌های متنی و ساز و کارهای واژگانی-زبانی، شیوه نقادانه جدیدی است که می‌‌تواند ناخودآگاه ذهن ابن‌‌عربی را در طرح و تقریر این نظریه نشان دهد. بر همین اساس، پژوهش حاضر با واکاوی این ساز و کارهای متنی، به بررسی شیوه‌های اقناعی ابن‌‌عربی در طرح نظریه انقطاع عذاب وی پرداخته است. حاصل بررسی‌‌های انجام ‌گرفته نشان داد که ابن‌‌عربی در راستای سامان‌دهی به نظریه خود، با استفاده از توانمندی‌‌های زبانی و به کارگیری منطقِ تفاوت، موجب چرخش معنایی واژگان و مفاهیم دخیل در نظریه خود و زایش معانی جدید برای آن‌ها می‌‌‌شود. معناتراشی‌‌ها و معناسازی‌‌های مبتکرانه و هنجارستیزانه ابن‌‌عربی در روند تغییر معنای واژگان و نشانه‌‌ها، منجر به ابداع مفاهیم ناسازنمایی مانند «آتش سرد» و «عذاب بدون درد» در نظریه وی می‌‌شود که پیچیدگی و دشواریابی مدعیات وی را برای مخاطبانش دوچندان می‌‌کند. راهبرد‌های بیانی ابن‌‌عربی در این دگرسانی‌‌های معنایی در بستری از تک ‌گویگی و استبداد فهم، و با تکیه بر شیوه های اقناعی، در راستای بازتولید سلطه برای گفتمان‌‌های تکثرگرایی و شمول‌گرایی، و گسست در نظام گفتمان‌‌های رقیب به کار رفته است. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با هدف بازخوانی شیوه‌های اقناعی و راهبرد‌های بیانی ابن-‌عربی در طرح نظریه انقطاع عذاب، به بررسی مشهورترین آثار ابن‌‌عربی پرداخته‌ است. Muhyiddin Ibn Arabi, in articulating his controversial theory of "the cessation of punishment" and attempting to normalize and reconcile it with religious propositions, has employed effective rhetorical strategies to persuade his audience, independent of the theological aspects of his theory. Identifying and analyzing these textual methods and lexical-linguistic mechanisms represents a novel critical approach that can reveal Ibn Arabi's unconscious thought processes in formulating and presenting this theory. Accordingly, the present study examines Ibn Arabi's persuasive techniques in proposing his theory of the cessation of punishment by analyzing these textual mechanisms. The findings indicate that Ibn Arabi, in structuring his theory, utilizes linguistic capabilities and the logic of difference, leading to semantic shifts in the words and concepts involved in his theory and the generation of new meanings. Ibn Arabi's innovative and norm-challenging semantic constructions in the process of altering the meanings of words and symbols result in the creation of paradoxical concepts such as "cold fire" and "painless punishment" in his theory, which substantially increases the complexity and interpretive difficulty for his audience. Ibn Arabi's rhetorical strategies in these semantic transformations occur within a framework of monologism and interpretive authoritarianism, relying on persuasive techniques to reproduce dominance for pluralistic and inclusivistic discourses while disrupting rival discursive systems. This article employs a descriptive-analytical method to reexamine Ibn Arabi's persuasive techniques and rhetorical strategies in proposing the theory of the cessation of punishment, focusing on his most significant works. ابن‌عربی, راهبرد‌های بیانی, انقطاع عذاب, شیوه‌های اقناعی. عرفان اسلامی. Ibn Arabi, rhetorical strategies, cessation of punishment, persuasive methods, Islamic mysticism. 106 121 http://erfanmag.ir/browse.php?a_code=A-10-1433-2&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Rahimi فاطمه رحیمی Fatemeh.rahimi@pnu.ac.ir 10031947532846005443 10031947532846005443 Yes Payam-e Noor University (PNU) دانشگاه پیام نور