fa واکاوی مبحث خودشناسی، اهمیت و ابهام های آن در مثنوی های عطار (با تأکید بر تحلیل حدیث «من عرف نفسه فقد عرف ربه») عطارپژوهی عطارپژوهی پژوهشي Research معرفت نفس یا خودشناسی که در روان&shy;شناسی فردیت و فردانیت نامیده می&shy;شود، یکی از مباحث حایز اهمیت در عرفان، دین، فلسفه، روان&shy;شناسی و علوم تربیتی محسوب می&shy;گردد. در باور عطار، از خود بیگانگی از مهم&shy;ترین عوامل تهدیدکنندۀ هویت حقیقی انسان است که موجب آسیب&shy;های اعتقادی، رفتاری و اخلاقی؛ مانع از تکامل انسان، مانع از شناخت جهان، منجر به گمراهی، بی&shy;هدفی و بی&shy;معنایی زندگی و مهم&shy;تر از همه مانع از شناخت حق می&shy;شود. عطار اعتقادی به شناخت خویش در آینۀ دیگران یا سیر آفاقی ندارد؛ بلکه معتقد است انسان با سیر انفسی است که می&shy;تواند خود را بشناسد و به کمال مطلوب خویش نایل گردد. در این مقاله با استناد به 6 دلیل به تبیین جایگاه منحصر به فردِ خودشناسی و در حقیقت رجحان آن بر هر معرفتی در اندیشۀ عطار می&shy;پردازیم. و با توجه به محوری بودن مبحث معرفت نفس در پیوند با خداشناسی به عنوان عمده دلیل اهمیت و ارزشمندی خودشناسی در تفکر عرفانی عطار، ضمن تحلیل حدیث&laquo;من عرف نفسه فقد عرف ربه&raquo;، به&shy; صورتی ویژه به تبیین برخی ابهات و دشواری&shy;های مربوط به آن می&shy;پردازیم. Self-knowledge, which in psychology is called individuality, is one of the most important topics in mysticism, religion, philosophy, psychology and educational sciences<span dir="RTL">.</span> Alienation is one of the most important factors threatening the real identity of man, which causes religious, behavioral and moral damage to him. It also prevents the evolution of man and the knowledge of the world, leads to misguidance, aimlessness and meaninglessness of life and, most importantly, prevents the knowledge of God and closeness to him. In this article, with reference to some reasons, we explain the unique position of self-knowledge and in fact its preference over any knowledge in Attar&#39;s thought. And considering the centrality of self-knowledge in connection with theology as the main reason for the importance and value of self-knowledge in Attar&#39;s mystical thinking, we explore some of the ambiguities and difficulties related to it. معرفت, سیر انفسی, خودشناسی, خداشناسی, عطار نیشابوری, شناخت خدا به خدا Attar, Self-knowledge, Theology, Intuition. 71 97 http://erfanmag.ir/browse.php?a_code=A-10-842-2&slc_lang=fa&sid=1 Abdolreza seif عبدالرضا سیف seif@ut.ac.ir 10031947532846004256 10031947532846004256 No tehran university دانشگاه تهران Mahsa Esfandiari مهسا اسفندیاری esfandiari.m22@gmail.com 10031947532846004257 10031947532846004257 Yes tehran uni دانشگاه تهران