fa رمز عرفانی شانه در شعر فارسی ادبیات فارسی ادبیات فارسی پژوهشي Research <strong>چکیده</strong><br> عنصر رمز در ادب فارسی مخصوصا در ادبیات منظوم عرفانی کاربرد فراوان دارد. در واقع رمز، حامل پیامی انتزاعی و روحانی است که در بستر کلمات رایج پنهان است. رمز، اندیشۀ مجرّد عرفانی را عینیّت می‌بخشد و دریافتهای شهودی عارف را از دنیای اسرار‌آمیز عشق، در دایرۀ الفاظ معمول می‌گنجاند. بنابراین نیاز به تأویل و تفسیر دارد. در حوزۀ عرفان، معشوق حقیقی همواره با ویژگی‌های معشوق مجازی همچون زلف و خط و خال به تصویر کشیده شده است. در این زنجیرۀ معنایی، شانه هم یار ناگسستنی زلف محسوب می‌شود و دارای معنای رمزی است. شانه از یکسو رمز خود عاشق و دل اوست. یعنی رمز عاشقی که سالکِ زلف خم در خم یار است و در این راه تمام بلاها را به جان می‌خرد تا مشکلات طریقت را هموار سازد و به سرمنزل مقصود راه یابد و از سوی دیگر رمز هدایت و رحمت الهی است. یعنی معشوق است که شانه را وسیلۀ هدایت دلهای عاشقان قرار می‌دهد و با شانه کشیدن بر زلف به دلبری و جلوه&shy;گری خویش می&shy;افزاید و گره از کار دلهای عاشق گرفتار در پیچ و خم زلفش بر می&shy;گشاید. با رمزگشانی از شانه در شعر فارسی و کارکرد دوگانۀ آن در معنای رمزی و نسبتش با زلف هستی می&shy;توان پاره‌ای از مبهمات ادبی و عرفانی را گره&shy;گشایی کرد.<br> <br> &nbsp; <strong>Abstract:</strong><br> &nbsp;&nbsp;&nbsp; The element of the symbol in Persian literature, especially in mystic rhymed literature has very usages. In fact, the symbol is included abstract and spiritual message which id hidden within common words. The symbol makes concrete mystic abstract ideas and includes gnostic intuitive inspirations from love mysterious world within the common words. Thus, it needs to interpret and construe. In the realm of Gnosticism, real lover always has illustrated along with virtual sweetheart features such as disheveled hair, eyebrow, and spot. In this semantic chain, the comb is nondisjunction of disheveled hair and has a symbolic meaning. Comb, on the one hand, is the symbol of the lover and his/her heart. That is the symbol of a lover who is mystic of lover&rsquo;s disheveled hair. It tolerates the whole of disasters to smooth gnostic problems and approaches to the end. On the other hand, it is the symbol of God&rsquo;s guidance and blessing. It is a sweetheart who makes comb as a tool for the guidance of lovers&rsquo; hearts and increases her coquetry and pizzazz and unseals problems of lovers. By encoding of comb symbols in Persian poetry and its double usages (symbolic meaning and its relation with cosmos&rsquo;s hair, we can encode some literary and mystic ambiguities.<br> <br> &nbsp; واژه‌های کلیدی: شانه, معشوق, عاشق, زلف, دل. Keywords: Comb, Sweetheart, Lover, disheveled hair, Heart. 151 175 http://erfanmag.ir/browse.php?a_code=A-10-1138-1&slc_lang=fa&sid=1 fariba azimzadeh javadi فریبا عظیم زاده جوادی azimzadeh_fariba@yahoo.com 10031947532846004529 10031947532846004529 Yes دانشگاه شهید مدنی آذربایجان heidar qolizadeh حیدر قلی زاده qolizaadeh@gmail.com 10031947532846004530 10031947532846004530 No دانشگاه شهید مدنی آذربایجان