دوره 17، شماره 2 - ( بهار و تابستان 1405 1405 )                   جلد 17 شماره 2 صفحات 0-0 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


فرهنگیان
چکیده:   (195 مشاهده)
روایت معراج پیامبر(ص) در سوره نجم و اشاره به اصطلاحاتی همچون افق­أعلی و سدره­المنتهی  بابی را پیش­روی مفسران عارف­مسک، جهت تفسیر عارفانه از سلوک پیامبر(ص) گشوده­است. از میان اصطلاحات مذکور، سدره­المنتهی به جهت معنای لغوی و توصیف آن در روایات، جایگاه خاصی­دارد. سدره­المنتهی به معنای "جایگاهی در نهایت حیرت" و توصیف آن به نهایت علم خلق و پایان عروج ملائکه ذهن را به­ این سوال سوق­می­دهد که رویکرد تفاسیر عرفانی به سدره­المنتهی چیست و آیا سدره­­المنتهی با مقام حیرت و مراتب آن در اندیشه ابن­عربی قرابتی دارد؟ هدف پژوهش، فهم مقصود آیه از اشاره به سدره­المنتهی در معراج است. به­این­منظور، با فرض ارتباط عبارت مذکور با مقام حیرت در عرفان نظری، تفاسیر عرفانی آیات مربوط به معراج بررسی و سدره­المنتهی با توجه به مقام حیرت در تفکر ابن­عربی تحلیل شده­است. تحلیل توصیفات تفاسیر از سدره و پوشاننده آن در ذیل آیات 14 و 16 سوره نجم بیانگر قرابت رویکرد مفسران به سدره و توصیفات ابن­عربی از حیرت و مراتب آن است. در راستای ذکر حیرت عقلی و شهودی، در عالی­ترین مرتبه عالم امکان در آثار ابن­عربی، تفاسیر آیات مربوطه، به سه گونه حیرت اشاره­دارند. حیرت عقلی و شهودی ناشی از تجلیات کثیر پوشاننده سدره در مقام قرب که عقل را به جهت عدم ادراک حقیقت و دل را در پرتو انوار ذات متحیر می­سازد و حیرت حاصل از معرفت به حضور واحد در اعیان موجودات. به باور برخی، حیرت اخیر، نهایت حیرتی است که پیامبر(ص) آن را در مرتبه بقا، با نزول در سدره­المنتهی تجربه­می­کند.

 
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: عرفان
دریافت: 1404/6/20 | پذیرش: 1404/9/4 | انتشار: 1405/5/6

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.